
Toscane en bubbels: voor de meeste mensen gaat dat niet samen. Toscane is Chianti en Brunello, toch? Tot je een glas Il Patriota proeft. Deze metodo classico komt uit het Casentino, een groen dal in de Apennijnen waar bijna niemand mousserende wijn verwacht.
In dit artikel vertel ik je wat metodo classico is, waarom het Casentino een verrassende plek is voor bubbels, hoe Il Patriota wordt gemaakt en wat je erbij eet.
Wat is metodo classico?
Metodo classico is de Italiaanse naam voor de methode waarmee ook Champagne wordt gemaakt. Eerst wordt er een stille basiswijn gemaakt. Die gaat met wat suiker en gist in de fles, waar een tweede gisting plaatsvindt. Zo ontstaan de bubbels in de fles zelf.
Daarna blijft de wijn maanden of jaren op de gistresten liggen. Dat geeft de typische tonen van brioche en toast, en hele fijne bubbels. Het verschil met Prosecco: daar vindt de tweede gisting plaats in grote tanks, wat meestal jongere en fruitigere wijnen geeft.
De bekendste Italiaanse metodo classico komt uit Franciacorta in Lombardije. Daarvan heb ik de wijnen van Stefano Camilucci in mijn assortiment. Il Patriota laat zien dat het ook in Toscane kan.
Het Casentino: een onverwachte plek voor bubbels
Het Casentino is het bovenste dal van de Arno, in de provincie Arezzo. Het klimaat is dat van de Apennijnen: koeler dan je van Toscane verwacht, met grote verschillen tussen dag en nacht en tussen de seizoenen. Precies dat geeft druiven die hun frisheid houden, en dat is wat je nodig hebt voor goede bubbels.
De wijngaard van Cantina Fregnan ligt bij Buiano, vlak bij Poppi. De grond is diep, fris en rijk aan kalk en klei. De stokken werden in 2013 aangeplant.
Hoe Il Patriota wordt gemaakt
Il Patriota is gemaakt van 70% Chardonnay en 30% Pinot Noir, de klassieke druiven voor mousserende wijn. Die worden eind augustus met de hand geplukt.
- De basiswijn gist op lage temperatuur (12–14 °C) en rijpt daarna 6 tot 9 maanden op staal, op de fijne gistresten.
- Na de tweede gisting in de fles blijft hij minstens 24 maanden op de gist liggen.
- In totaal duurt het zo’n drie jaar voordat een fles de kelder uit gaat.
Cantina Fregnan noemt zichzelf het eerste wijnhuis in het Casentino dat zich volledig richt op metodo classico.
Hoe smaakt Il Patriota?
In het glas is hij intens strogeel met gouden reflecties. In de neus ruik je gele bloemen, geel fruit dat richting perzik gaat, een vleugje vuursteen en de warme geur van brioche. In de mond is hij fris en zilt, met heel fijne bubbels.
Ik heb hem ook in een magnum. Die is ideaal voor een feest.
Wat eet je bij Il Patriota?
Il Patriota is een prachtige aperitief, maar hij komt pas echt tot zijn recht aan tafel. Hij past goed bij:
- risotto met groenten
- scampi en andere schaaldieren
- gerechten met wit vlees
Serveertip: schenk hem op 8–10 °C, in een wijnglas en niet in een smalle flûte. Dan komen de aroma’s beter tot hun recht.
Roberto Fregnan: van industrie naar bubbels
Cantina Fregnan is het wijnhuis van Roberto Fregnan en zijn vrouw Maria Grazia. Roberto is geboren in Veneto, maar zijn moeder kwam uit het Casentino. Hij komt uit een familie van industriële ondernemers: het familiebedrijf, de Fregnan Group, werkte in 1997 zelfs samen met NASA.
Het wijnproject begon in 2009 als een passie. Op de heuvels bij Poppi plantte Roberto de Vigna del Patriota, en in 2019 kwam de eerste fles op de markt die volledig in het Casentino is gemaakt. De kelder ligt deels onder de grond. Voor de rest is hij gebouwd met stenen die bij het aanleggen van de wijngaard uit de grond kwamen.
Waarom “Il Patriota”?
De naam is bewust gekozen. Volgens Roberto is het een boodschap aan de samenleving van nu, zonder politieke lading: liefde voor je land, je huis en je familie. Hij denkt daarbij aan zijn grootvader, die vocht in de slag bij Vittorio Veneto, en aan zijn vader, een gedecoreerde officier in het verzet. Waarden die hij wil doorgeven aan de generaties na hem.
Toen ik Roberto zelf sprak, vertelde hij mij er nog iets bij. Tijdens zijn tijd in de Verenigde Staten, toen hij met NASA werkte, raakte hij onder de indruk van het patriottisme dat hij daar zag. Daar komt ook de naam vandaan: Il Patriota, The Patriot. Je ziet het terug in de legergroene kleuren van het etiket.

Meer mousserende wijn? Bekijk ook de Franciacorta’s van Camilucci en de rest van mijn assortiment.
Veelgestelde vragen
Is Il Patriota een Franciacorta?
Nee. Franciacorta is een beschermd wijngebied in Lombardije. Il Patriota wordt op dezelfde manier gemaakt, maar komt uit het Casentino in Toscane.
Wat is het verschil tussen metodo classico en Prosecco?
Bij metodo classico ontstaan de bubbels in de fles zelf, en rijpt de wijn lang op de gist. Prosecco krijgt zijn bubbels in een grote tank en is meestal jonger en fruitiger.
Waar kan ik Il Patriota kopen?
In mijn webshop vind je Il Patriota Brut Metodo Classico, ook als magnum. Bestel je voor €150 of meer, dan bezorg ik gratis.
Zin in bubbels met een verhaal? Bekijk Il Patriota of app me voor advies.

